بیماری پوستی هیپرکراتوز یک بیماری پوستی است که زمانی اتفاق می افتد که پوست شخص در مناطق خاصی از بدنش، ضخیم تر از حد معمول می شود. کراتین یک پروتئین سخت و فیبری موجود در ناخن، مو و پوست است. بدن ممکن است کراتین اضافی را به عنوان یک نتیجه از التهاب، به عنوان یک پاسخ محافظتی به فشار یا به عنوان یک نتیجه از یک وضعیت ژنتیکی تولید کند. اکثر اشکال هیپرکراتوز با اقدامات پیشگیرانه و داروها قابل درمان هستند.

علل و انواع بیماری پوستی هیپرکراتوز

هیپرکراتوز مرتبط با فشار ناشی از فشار بیش از حد، التهاب و یا تحریک به پوست است. هنگامی که این اتفاق می افتد، پوست با تولید لایه های اضافی از کراتین برای محافظت از مناطق آسیب دیده پوست، پاسخ می دهد.

هیپرکراتوز ، بدون فشار، روی پوستی که تحریک شده نیست. کارشناسان معتقدند که این نوع هیپرکراتوز ممکن است نتیجه ژنتیک باشد.

انواع هیپرکراتوز عبارتند از:

• کولوس
• اگزما
• هیدروکراتوز اپیدرمولیتیک، یک اختلال پوست ارثی در هنگام تولد است
• لیکن پلان، یک بیماری که سبب ایجاد لکه های سفید می شود
• میخچه کف پا
• پسوریازیس
• زگیل 

علائم بیماری  پوستی هیپرکراتوز

هیپرکراتوز می تواند طیف وسیعی از علائم را داشته باشد. با این حال، تمام علائم شامل ناحیه ای از پوست خشن و یا کلفت شده است که احساس متفاوت از پوست اطراف آن است.

بعضی از نشانه های علل شایع هیپرکراتوز عبارتند از:

کولوس:

 کولوس یک ناحیه از پوست ضخیم است که معمولا روی پاها ایجاد می شود. اما همچنین می تواند بر روی انگشتان نیز رشد کند. کولوس معمولا ضخامت دارد.

میخچه پا:

ضایعه ای است که معمولا بر روی انگشتان یا بین انگشتان پا ایجاد می شود. میخچه پا معمولا دارای ضایعه مرکزی کراتین بسیار سخت با حلقه بیرونی بافت سخت است که کمی نرمتر است.

اگزما:

 این بیماری باعث قرمز شدن پوست و خارش می شود که ممکن است در تکه ها یا ضربه های کوچک ظاهر شود.

پسوریازیس:

 این بیماری می تواند باعث ایجاد سلول های پوستی بیش از حد شود. با استثناء میخچه پا و کولوس، اکثر اشکال هیپرکراتوز دردناک نیستند. 

چه موقع باید به پزشک مراجعه کنیم؟

هنگامی که هیپرکراتوز دچار درد یا ناراحتی شد، باید یک دکتر را ببینید. همچنین در مواقعی که پوست قرمز یا پوسته پوسته می ود باید به یک پزشک مراجعه کنید.

گاهی اوقات پلاکهای هیپرکراتوزیس می تواند به شدت به ضایعات سرطانی شباهت داشته باشد. یک پزشک سابقه پزشکی را برای تعیین اینکه آیا یک علت اصلی برای هیپرکراتوز وجود دارد، می گیرد. به عنوان مثال، اگر یک شخص دارای لکوپالاکیا، سابقه سیگار کشیدن یا استفاده از توتون و مواد مخدر داشته باشد، ممکن است در معرض خطر ابتلا به هیپرکراتوز باشد.

یک پزشک همچنین می تواند آزمایش های تصویربرداری را برای تعیین اینکه آیا مشکلات ساختاری استخوانی یا وجود تومور در ناحیه هیپرکراتوز یا اطراف آن وجود دارد، تجویز کند.

یکی دیگر از ابزارهای تشخیصی بیوپسی است که شامل گرفتن نمونه از پوست و بررسی آن در زیر میکروسکوپ برای حضور سلول های سرطانی یا سایر اختلالات سلولی است. در اغلب موارد، یک پزشک می تواند علت اصلی را از طریق معاینه فیزیکی تشخیص دهد.

اشکال مختلفی از هیپرکراتوز وجود دارد که بیشتر آنها دردناک نیستند. برخی از انواع هیپرکراتوز، مانند زگیل و کولوس، قابل جابجایی هستند، در حالی که انواع دیگر را می توان با داروهای مختلف درمان یا کنترل کرد.

تشخیص

این بیماری بسته به اُلگوی خاصی از علائم پوستی متفاوت بوده و می‌تواند موارد زیر را در بر بگیرد:

سابقه خانوادگی مشکلات پوستی

سابقه شخصی آلرژی

قرار گرفتن در معرض نور خورشید به صورت مکرر

استفاده از دندان مصنوعی یا لوازم دندانپزشکی ارتودنسی

مصرف دخانیات

 گاهی اوقات پزشک شما می‌تواند علت هیپرکراتوز فرد را با توجه به تاریخچه، علائم و بررسی پوست شما تشخیص دهد و اغلب این موارد مربوط به میخچه، پینه، زگیل و اگزما مزمن است. اگر فرد دچار اگزمای مزمن باشد ممکن است این مشکل مربوط به آلرژی باشد، بنابراین پزشک احتمالا آزمایش آلرژی را پیشنهاد می‌کند.

درمان بیماری هیپرکراتوز به چه صورت انجام می‌شود؟

این بیماری بسته به خود فرد، هم در خانه و هم توسط پزشکان قابل درمان است.

برخی از راه‌هایی که برای جلوگیری از ضایعات هیپرکراتوز مانند پینه و میخچه وجود دارد، شامل موارد زیر خواهند بود:

استفاده از کفش‌های مناسب و راحت به هنگام راه رفتن

استفاده از بالشتک‌های مخصوص روی گوش و صورت برای حفاظت بیشتر

اجتناب از پابرهنه بودن خصوصا در مناطقی که مستعد تولید قارچ هستند، مانند سالن‌های ورزشی یا استخر‌ها

اجتناب از شرایط محیطی و برخی تجهیزات خاص برای جلوگیری از اگزما مانند هوای خشک، صابون‌های معطر، مواد شیمیایی و یا دمای بسیار گرم و سرد

اجتناب از عوامل آلرژی‌زا مانند گرد و غبار و حیوانات خانگی که ارتباط و لمس آنان سبب التهاب پوست می‌شوند

استفاده از کرم ضد آفتاب با حداقلی فاکتور حفاظت از خورشید ۳۰ به هنگام خروج از منزل

استفاده از پتو و لباس‌های پنبه‌ای

استفاده از لباس‌های محافظت کننده مانند کلاه و پیراهن آستین بلند در برابر کراتوز

اگر فرد دارای شرایطی است که سبب بروز ضایعات قابل جراحی مانند زگیل می‌شود باید با پزشک متخصص در رابطه با سوزاندن و یا لیزر کردن آن مشورت نماید.