کدام سرفه‌ی کودک را جدی بگیریم

دکتر معصومه همت یار، متخصص کودک: سرفه یک علامت است و این علامت ارتباطی با فصل ندارد و هر زمانی از سال ممکن است به دلایل مختلف در افراد بروز کند. معمولا در زمستان ها به دلیل تنوع ویروس های تنفسی سرماخوردگی و بسته بودن محیط بیشتر شاهد سرفه ناشی از سرماخوردگی هستیم.

در این میان کودکان به علت سیستم ایمنی ضعیفی که دارند بیشتر دچار سرماخوردگی می شوند. سرماخوردگی بیماری خطرناکی نیست و باید دوره آن طی شود، ولی گاهی سرفه کودک مدت زیادی ادامه می یابد که موجب نگرانی مادر می شود.

سرفه در کودکان بسیار شایع است و معمولا در اثر تحریک گیرنده ها در مجاری هوایی ایجاد می شود. مکانیسم دفاعی بدن در اثر مواجه با اجسام غیر عادی که وارد مجاری تنفسی می شوند با عکس العمل سرفه فعالیت خود را شروع می کند. اجسام غیر عادی می تواند گرد و غبار، دود، آلاینده های شیمیایی موجود در هوا، ترشحات در اثر بیماری های ویروسی و… باشد.

۲ نوع سرفه وجود دارد:

سرفه حاد، سرفه  مزمن.

سرفه حاد

سرفه ناشی از بیماری و عامل محرک:

سرفه حمله ای:

 

سرفه مزمن

سرفه هایی که در اثر عفونت ویروسی ایجاد می شوند زود بهبود پیدا می کنند. البته گاهی احساسی مانند سرفه های خفیف تا چند هفته باقی می ماند که در اثر تحریک شدن مژک های مجاری تنفسی است، ولی سرفه ها به تدریج کمتر می شوند و مادر متوجه این موضوع است. در صورتی که سرفه ها شدت یافتند، بهتر است کودک به متخصص کودکان ارجاع داده شود.

ممکن است سرفه ناشی از سرماخوردگی با بیماری زمینه ای دیگری گره خورده باشد که حتما باید تشخیص داده شود. همچنین مادران باید دقت کنند اگر کودک دچار حساسیت به محرکی است، حتما محرک را شناسایی کنند و از کودک دور نگه دارند. گاهی پدر خانواده سیگاری است. طبیعی است که سرفه ناشی از محرک خارجی بعد از سرماخوردگی بهبود نمی یابد و موجب نگرانی خانواده می شود. سرفه های مداوم و جدی باعث اختلال در خواب و غذای کودک می شود و روی جسم کودک تاثیر می گذارد.

مادران باید توجه کنند شربت ضد سرفه را به محض مواجهه با سرفه کودک نمی توان مصرف کرد. مصرف شربت ضد سرفه برای کودکان کمتر از ۲ سال ممنوع است و در مواقعی که سرفه خلط دار است نیز نباید مصرف شود، بلکه باید علت سرفه مورد بررسی قرار گیرد.

 

۸ توصیه ضد سرفه

بهتر است به این ۸ نکته توجه کنید:

• وقتی کودک دچار سرفه ناشی از سرماخوردگی است، غذا های نرم و گرم مانند سوپ برای او بسیار مفید است. استفاده از آب خنک را ممنوع و کودک را مجبور کنید هر از گاهی کمی آب ولرم بنوشد.

• مخلوط شربت عسل همراه با آبلیمو نیز برای تسکین سرفه ناشی از سرماخوردگی کمک کننده است. این مخلوط را روزی ۲ تا ۳ بار به کودک بدهید.

• در مواقعی که سرفه طولانی و ممتد و علت آن تحریک بیش از حد مجازی تنفسی است می توان داروهای ضد حساسیت برای کودک تجویز کرد.

• در طول دوره سرماخوردگی مصرف خوراکی های محرک و تند، تنقلات ادویه دار و ترشی را محدود کنید.

• سرفه های ناشی از آسم، برونشیت و بیماری های تنفسی نیاز به مراقبت و اقدامات جدی درمانی دارند.

• گاهی مادر از اسپری های مخصوص بینی برای باز کردن راه های تنفسی کودک استفاده می کند. این کار بدون دستور پزشک ممنوع است.

• سعی کنید به کودکان آموزش دهید در فصل سرما بیشتر دست های خود را بشویند و به وسایل دوستشان که دچار سرماخوردگی است، دست نزنند تا آن ها نیز دار سرماخوردگی نشوند.

• کودکان سرماخورده را به مدرسه نفرستید چون ویروس را به دیگران منتقل می کنند.