دردهای حین عادت ماهانه (پریود) خانمها یکی از شایعترین شکایات آنها در طول این دوره است. تغییرات خلق و خو و احساس خستگی آنها در هنگام پریود گاهی بسیار شدید و آزاردهنده است. در این زمان وضعیت هورمونهایتان به هم میریزد و حتی نمیتوانید احساساتتان را کنترل کنید. زود عصبانی میشوید. ۳ تا ۵ روز در این حالت باقی میمانید. دچار معده و کمردرد میشوید. خواب و اشتهایتان را از دست میدهید و روزهای وحشتناکی را سپری میکنید. زندگی شما جهنم میشود.
هر دختری که به سن بلوغ میرسد، چرخه قاعدگی در او شروع به فعالیت میکند. اگرچه این قاعدگی همراه با درد و یک سری مشکلات میباشد، اما بروز چرخه قاعدگی نشاندهنده عملکرد طبیعی و سلامت دستگاه تناسلی خانمها میباشد. قاعدگی نشان میدهد که رحم یک خانم، برای باردار شدن آمادگی دارد و اگر بارداری رخ ندهد، پوشش داخلی رحم شروع به ریزش میکند و از طریق خون قاعدگی از بدن خارج میشود تا پوشش جدیدی در دیواره داخلی رحم (آندومتر) ایجاد شود. اگرچه خانمها در دوران عادت ماهانه انرژی زیادی از دست میدهند و شادابی و نشاط کمتری دارند، اما پس از اتمام عادت ماهانه، دوره جدیدی از زندگی خود را آغاز میکند.
فقط با چند روش ساده زندگی به کام مرادتان خواهد بود و همه این مشکلات را از بین میبرید فقط کافی است با این مقاله همراه باشید.
مقصر اصلی پروژسترون است!
«PMS» مخفف «Premenstrual Syndrome»یا همان «سندروم پیش از قاعدگی» است؛ یعنی تمام اتفاقاتی که در دو هفته دوم سیکل قاعدگی (از ۱۵ روز بعد از اولین روز خونریزی) رخ میدهد. این اتفاقات معمولا بهدلیل تغییرات هورمونی در بدن روی میدهند و بیشتر از همه عامل آن هورمون پروژسترون است. پروژسترون و استروژن هر دو از هورمونهای زنانه هستند که در بدن با هم به حالت تعادل کار میکنند. بالا و پایین رفتن این هورمونها نشان دهنده تخمکگذاری و بعد عدم بارداری و عادتماهانه است.
هورمون استروژن در ابتدای سیکل بالا میرود سپس از نیمه سیکل که فولیکول پاره شده و تخمک آزاد میشود مادهای به نام جسم زرد ایجاد میشود که تولیدکننده پروژسترون است. پروژسترون رحم را به حالت ترشحی در میآورد تا بعدا اگر بارداری اتفاق افتاد جنین بتواند بهراحتی در رحم جایگزین شود و لانهگزینی کند.
عصبی میشوید و به همه گیر میدهید؟
هورمون پروژسترون هم خواص خوب و هم خواص بد دارد. یکی از خواص خوب آن همانطور که ذکر شد نگهداری بارداری و شل کردن رحم است. اما یکی از خواص بد آن احتباس آب است و بیشتر همین عامل است که هم روی سلولهای مغز اثر میگذارد و هم روی اندامها و سینهها. اغلب خانمها معمولا از روز ۱۵ عادتشان حالت سفت شدن و درد سینهها، اختلالات خلقوخو بهصورت افسردگی، تحریکپذیری، عصبانیت و… را نسبت به نیمه اول سیکل تجربه میکنند. بعضی اوقات هم دردهای زیر شکم و ورم اندامها بهخصوص پاها احساس میشود. همگی اینها از علائم PMS هستند.
کدام دارو مناسب شماست؟
برای اصلاح این سندروم و علائم آن پیشنهادات زیادی شده است، یکی از داروهایی که در این زمینه استفاده میشود داروی گیاهی «ویتاگنوس» است. داروی دیگر «سوپرمیکس» یا روغن گل مغربی است.
استفاده از ویتامین E نیز به برخی افراد توصیه میشود؛ بهخصوص مصرف همزمان سوپرمیکس و ویتامین E در کاهش دردهای سینه بسیار موثر است. برای بعضی افراد نیز جهت رفع حالت ورم داروی «اسپیرونولاکتون» توصیه میشود.
این دارو مدر است و باعث کاهش ادم پاها، اندامها و حتی مغز میشود. افرادی که دچار افسردگی شدید میشوند متاسفانه گاهی اوقات ممکن است مجبور باشند از داروهای آرامبخش مثل فلوکستین استفاده کنند. داروهای دیگری هم برای کاهش علائم PMS ذکر شدهاند مثل «بروموکریپتین» یا داروهای تقویتی گیاهی دیگر که از رازیانه گرفته میشوند.
همه داروها را با هم نخورید!
برای همه افراد نمیتوان یک نسخه واحد تجویز کرد. برای مثال بیماران زیادی داریم که برایشان ویتاگنوس را امتحان میکنیم و خوب به آن جواب میدهند. بیمارانی هم هستند که دردهای سینهشان بیشتر است و سوپرمیکس و ویتامین E را برایشان امتحان میکنیم و میبینیم خیلی راحتتر میشوند. یک عده هم هستند که ورمها بیشتر اذیتشان میکند، بنابراین اسپیرونولاکتون را برایشان تجویز میکنیم و مشکلشان رفع میشود، پس باید داروها را یکییکی روی بیمار امتحان کنیم تا مشخص شود به چه دارویی بیشتر جواب میدهد نه اینکه همه این داروها را با هم برایش تجویز کنیم.
این درد را جدی بگیرید و به بیمارستان بروید!
گاهی اوقات افراد در این دوره دردهایی را زیر شکمشان احساس میکنند که بیشتر به علت احتباس آب است، اما گاهی نیز این دردها شدیدتر میشوند زیرا فولیکولی که پاره شده متاسفانه در داخلش خونریزی میکند که به آن «جسم زرد خونریزی دهنده» یا «کورپوس لوتئوم هموراژیک» گفته میشود.
این حالت درست بعد از تخمکگذاری با درد نسبتا شدیدی در زیر شکم همراه است که با سونوگرافی کاملا مشخص میشود. درمان آن هم معمولا فقط نظارت است. اگر بیمار روی درمان ضدانعقادی مثل آسپیرین یا وارفارین باشد حتما باید به پزشک مراجعه کند چون میزان این خونریزی میتواند زیاد باشد. پس عامل هر دردی PMS نیست و نباید نسبت به اینگونه دردهای شدید بیاهمیت بود.
اگر درد واقعا شدید باشد و بیمار نتواند راست راه برود یا نتواند بخوابد حتما باید به بیمارستان یا پزشک معالجش مراجعه کند.
نکته مهم: قبل از مصرف هر گونه دارو یا مکمل حتما با پزشک خود مشورت کنید.
اگرچه از میان شیوههای درمانی برای کاهش درد در زمان پریود میتوان به مصرف قرصهای ضددرد، ضدبارداری و ضدافسردگی اشاره کرد که اتفاقا خیلی از خانم ها برای کاهش درد در زمان قاعدگی مصرف میکنند، اما در این مطلب صرفا به توصیههای غیردارویی دکتر مائو، پزشک مشهور طب چین، اشاره میشود.
اسیدهای چرب بیشتری مصرف کنید:
مطالعات زیادی نشان داده است که مصرف این اسیدهای چرب که عمدتا در غذاهایی مانند ماهی، آجیلها مثل گردو، بادام و یا دانههایی مانند کنجد وجود دارد، سبب کاهش علایم دیسمنوره (درد هنگام پریود )میگردد.
غذاهایی که باید یک هفته قبل از شروع پریود شدن مصرف کنید:
یک هفته قبل از شروع پریود ، بهتر است از اسفناج (میتوانید آن را بخارپز کرده و با ماست میل کنید که بسیار هم خوشمزه است)، تمشک و گردو استفاده کنید. همچنین از زعفران، رازیانه، ترخون، ترهفرنگی، موسیر، فلفلسیاه، دارچین و پوست پرتقال بیشتری در موقع طبخ غذاها استفاده کنید. رژیم غذایی خود را به گونهای تنظیم کنید تا از بروز یبوست در این دوران دور بمانید.
اجتناب از گوشت قرمز و نوشیدن مایعات گرم تر
به علت خونریزی شدید و درد معده از خوردن آن در این دوره اجتناب کنید. همچنین نوشیدن چای سبز یا چای تمشک را امتحان کنید. بسیاری از زنان این نوشیدنیها را آرامبخش میدانند. نوشیدن آب گرم در آرامش بدن و معده تا حدی کمک میکند.
دم کرده ی مخصوص بنوشید:
برای کاهش درد در زمان پریود میتوانید از دم کردههای مخصوص استفاده کنید. دم کرده ی بابونه، سنبلالطیب و گل گاوزبان، تمشک و سرخولیک در کاهش درد پریود و ایجاد آرامش بسیار موثرند. هریک از این دم کردهها را میتوانید به طور مجزا تهیه و به دلخواه خود در زمان پریود تان مصرف کنید.
لازم به ذکر است که این دم کرده های گیاهی در واقع گنجینههای علم پزشکی شرق است که به ما به ارث رسیده و با مصرف به جای آنها میتوانید بسیار بهره ببرید.
شش تا هشت لیوان آب در روز بنوشید:
نوشیدن آب به مقدار کافی، آب از دست رفته بدن در طی خونریزی ماهانه را به بدن بر میگرداند و رطوبت را به جریان خون بدن هدیه میدهد. همچنین نوشیدن مقدار کافی مایعات و آب، به واژن کمک میکند تا سریع تر و راحت تر خود را پاک و تمیز کند.
مکمل منیزیم مصرف کنید:
بعضی از خانمها به دلیل کاهش منیزیم خون، دچار دردهای پیش از دوره ماهانه (پریود )میگردند. لذا توصیه میشود، یک هفته قبل از پریود، شروع به مصرف روزانه ۵۰۰ میلیگرم منیزیم به علاوه ۵۰ میلیگرم ویتامین B6 کنید که در کاهش درد و گرفتگیهای زیر شکم بسیار مفید است (البته تحت نظر پزشک).
فهرستی از غذاهای حساسیتزا را برای خودتان تهیه کنید:
حتما تا حالا متوجه شده اید که یک هفته قبل از پریود، به بعضی غذاها حساسیت و واکنش نشان میدهید که گاهی سبب تشدید ناراحتی شما در هنگام پریود تان میگردند. لذا به شما توصیه میکنیم تا فهرستی از این غذاها را تهیه نموده و در دورههای بعدی، از مصرف آنها خودداری کنید.
از تمرینهای ورزشی و ذهنی غافل نشوید:
بر خلاف گذشته که توصیه به استراحت میشد، در طب چینی انجام ورزشهای بدنی و ذهنی آرام و در حد متوسط و سبک توصیه میگردد (مانند ورزشهای تاییچی، یوگا) که سبب میشود تا شما در آرامش و تعادل بیشتری به سر برید.
مصرف نمک و کافئین را محدود کنید:
ممکن است شما نسبت به خوردن این مواد میل زیادی داشته باشد، اما باید بدانید که مصرف این مواد در زمان پریود در تشدید مشکلات شما بسیار موثرند و اگر واقعا نمیتوانید در برابر آنها مقاومت کنید، حداقل مصرف متوسط و کمی از آنها داشته باشید. با مصرف نمک در این دور آب در بدن جمع میشود و پف میکنید. اگر نمک را چند روز قبل حذف کنید نفخ شما پایین میآید.
نفس عمیق بکشید:
مواقعی که بسیار کلافه و مضطرباید، پنج بار از راه بینی نفس عمیق به درون بکشید و بیرون دهید. خواهید دید که در تخفیف درد و علایم شما بسیار موثر است. این دوران چون بر اخلاق شما تأثیرگذار است برای راحتی خود و احساس آرامش کردن سعی کنید یوگا یا سایر تمرینات تنفسی را برای استراحت ذهن انجام دهید.
استفاده از داروی مسکن:
از یک داروی مسکن OTC (بدون نیاز به نسخه) مثل ایبوپروفن ویا ناپروکسن استفاده کنید.
مالش آرام شکم:
شکم خود را به آرامی بمالید تا عضلات آن شل شوند.
دوش آب گرم
دوش آب گرم بگیرید و یا یک پد گرم روی قسمت پایینی شکم یا کمرخود قرار دهید تا درد ناشی از انقباضات کاهش یابد. حمام گرم نه تنها به شما احساس خوبی میدهد، بلکه به تسکین درد قاعدگی هم کمک بسیاری میکند. همچنین شما همواره حالت آرامش پیدا میکنید و خوب میخوابید.
لباسهای گشاد ونخی بپوشید
وقتی در این دوران هستید سبک لباس خود را عوض کنید. شلوار جین کشی و تی شرت تنگ نپوشید بلکه لباسهای گشاد را انتخاب کنید. اجازه بدهید بدن شما نفس بکشد، به خصوص معده نیاز به نفس دارد. سعی کنید با پوشیدن لباسهای گشاد خودتان را راحت نگهدارید و بتوانیدبه راحتی حرکت کنید. در این دوران به مد اهمیت ندهید بلکه خود را راحت نگهدارید. لباسهای شل تا حدودی مشکل شما را برطرف میکنند.
در طی دوران قاعدگی به بانوان و دختران عزیز توصیه میشود از لباسهای زیر نخی و پنبهای استفاده کنند، زیرا لباس زیر نخی، کمتر بوی نامطبوع میگیرد، هوا به راحتی از آن عبور میکند، درجه حرارت بدن را تعدیل میکند و شرایط راحتی را برای فعالیتهای جسمانی فرد در این دوران فراهم میکند. لباسهای زیر نخی و پنبهای خود را زود به زود تعویض کنید و بشویید.
چرت زدن
الگوهای خواب تغییر خواهد کرد. در چنین مواردی شما هر لحظه خوابآلود هستید و میخواهید چرت بزنید. حتی اگر در محل کار باشید، میخواهید برای چند دقیقه هم که شده چشم را بسته نگهدارید.
اجتناب از مصرف نوارهای بهداشتی معطر
اگر استفاده از نوارهای بهداشتی معطر، منجر به سوزش ناحیه تناسلی شود، از مصرف آنها اجتناب کنید، زیرا این دسته از وسایل بهداشتی، علاوه بر سوزش میتوانند منجر به بروز عفونت شوند و بوهای نامطبوعی در آن قسمت ایجاد کنند.
مراجعه به پزشک متخصص زنان
اگر با ترشحات و یا بوی تند غیرعادی در طی دوران قاعدگی خود مواجه هستید، حتماً به پزشک متخصص زنان مراجعه کنید تا مشخص شود آیا به بیماریهای عفونی و قارچی و باکتریایی ناحیه واژن مبتلا هستید یا نه.
رعایت بهداشت
- در طول عادت ماهانه، به محض این که نوار بهداشتی شما کثیف شد، آن را عوض کنید. در صورت عدم تعویض نوار بهداشتی برای مدت طولانی، اکسیژنرسانی کم میشود و شرایط برای رشدونمو باکتریها در ناحیه تناسلی مهیا میشود. این باکتریهای بیماری زا، وارد مهبل شده و مشکلات عفونی را برای شما ایجاد میکنند.
- ناحیه تناسلی و بیرون واژن را حداقل روزی یک تا دو بار بشویید تا بوی نامطبوع حاصل از خونریزی قاعدگی، کاهش پیدا کند.
- شستشوی بیرون ناحیه تناسلی، با آب و صابونهای بهداشتی به جلوگیری از عفونت کمک میکند. البته لازم به ذکر است که این کار باید به آرامی انجام بگیرد و پس از شستشو، منطقه تناسلی باید به وسیله دستمال بهداشتی خشک شود. باقی ماندن هر گونه رطوبت در منطقه تناسلی، زمینه را برای رشدونمو باکتریهای بیماری زا و بروز عفونت فراهم میکند.
- پس از پایان دوره قاعدگی، از صابونهای بهداشتی برای شستن بیرون واژن خود استفاده کنید تا هر گونه آلودگی ناشی از خونریزی پاک شود و امکان بروز هر گونه عفونتی کاهش یابد.
- خانمها باید توجه داشته باشند که شستن و خشک کردن ناحیه واژن، باید از سمت جلو به عقب باشد. عکس این حرکت منجر به انتقال عفونتها از ناحیه مقعد به سمت واژن میشود.
- به علت باز بودن دهانه رحم در دوران قاعدگی، توجه به بهداشت فردی در این دوران بسیار ضروری است و عدم رعایت بهداشت ممکن است باعث ایجاد عفونت و عوارضی مانند نازایی در آینده همراه باشد.
نکته- علل بوی نامطبوع در قاعدگی:
– اگر فردی هستید که بوی ناشی از قاعدگی در شما بسیار شدید و تند است، ابتدا باید بدانید که به موقع نوار بهداشتی خود را عوض کنید. عدم تعویض به موقع نوار بهداشتی باعث ایجاد بوی نامطبوع میشود.
– اگر با ترشحات و یا بوی تند غیرعادی در طی دوران قاعدگی خود مواجه هستید، حتماً به پزشک متخصص زنان مراجعه کنید تا مشخص شود آیا به بیماریهای عفونی و قارچی و باکتریایی ناحیه واژن مبتلا هستید یا نه.
– ابتلا به بیماریهای منتقل شونده از راه تماس جنسی نیز ممکن است چنین علائمی داشته باشد که باید توسط پزشک متخصص بررسی شود.
– یکی دیگر از مواردی که منجر به بوی تند و شدید در آن ناحیه میشود، ابتلا به سرطان ناحیه تناسلی میباشد که باز هم باید توسط پزشک مورد معاینه و بررسی قرار گیرد.
– همچنین زنان مبتلا به دیابت ممکن است چنین علائمی همراه با قاعدگی خود داشته باشند.
– خانمهایی که آنتیبیوتیک مصرف میکنند نیز ممکن است دچار بوی تند ناحیه اندام تناسلی شوند.
