توصیه های طب سنتی برای یک برنامه غذایی سالم

بعضی از ما روی در یخچال آشپزخانه یک برنامه غذایی داریم که تعیین می‌کند در روزهای هفته چه غذایی را باید آماده کنیم اما شاید برای سالم ماندن این برنامه روی یخچال کافی نباشد.

طب سنتی می‌گوید اگر بدانید چه چیزی را در چه زمانی از روز بخورید، نه تنها بسیاری از مشکلات جسمی که با آنها دست و پنجه نرم می‌کنید، از بین می‌رود، بلکه می‌توانید بدن‌تان را تا سال‌ها در برابر بیماری‌های دیگر بیمه کنید.

متخصص طب سنتی زمان غذا خوردن را در تعیین نوع غذا یا نوشیدنی مهم می‌داند و برای هر وعده غذاها و نوشیدنی‌ها وقت مناسبی را معرفی می‌کند.

طب سنتی، طب پیشگیری است و اگر برنامه غذایی‌تان را بر مبنای توصیه‌های آن تنظیم کنید، بیمار نمی‌شوید یا دست‌کم کمتر دچار مشکل خواهید شد.

شکلات خانگی درست کنید

کمتر کسی پیدا می‌شود که شکلات دوست نداشته باشد. خصوصا بچه‌ها که از خوردن آن سیر نمی‌شوند. خودتان می‌توانید در منزل یک نوع شکلات طبیعی با خواص بسیار عالی تهیه کنید و به عنوان میان‌وعده میل کنید. ۲۴ عدد بادام را در آب بخیسانید که پوستش کنده شود.

سپس آن را با ۱۲ عدد خرما و دو قاشق غذا خوری دارچین و ۷ قاشق مرباخوری عسل داخل مخلوط کن بریزید و بگذارید خوب به خورد یکدیگر بروند. بعد از اینکه کاملا با یکدیگر مخلوط شدند، مایعی یکدست به دست می‌آید.

می‌توانید یک قاشق غذا خوری از این مایع را‌ بردارید و با آن توپک کوچکی درست کرده، نوش جان کنید.

صبحانه فقط کله سحر

تصوری غلط ولی رایج در مورد اینکه هر وقت از خواب بیدار شوید؛ می‌توانید صبحانه بخورید، وجود دارد.

در حالی که صبحانه در طب سنتی غذایی است که صبح زود خورده می‌شود (حدودا از ساعت ۵:۳۰ تا ۷:۳۰) و بعد از آن هم نباید بخوابید. یعنی بلافاصله بعد از خوردن صبحانه، کار و فعالیت روزانه شروع می‌شود.

از نظر طب سنتی مهم‌ترین وعده‌های غذایی صبحانه و شام هستند و خوردن یا نخوردن ناهار اهمیت چندانی ندارد. علم پزشکی هم این مطلب را ثابت کرده است.

هورمون‌های کاتابولیزان که چربی‌های بدن را به اصطلاح آب می‌کنند و در خون می‌ریزند، صبح و غروب پیک ترشح دارند. همچنین در قرآن هم به نوعی بر اهمیت غذای صبح و شب اشاره شده است.

صبح چه بخوریم؟

صبح‌ها باید غذاهایی با مزاج گرم بخورید تا بدن بتواند انرژی بالای مورد نیاز را برای یک روز پرنشاط تامین کند. درست است که باید در خوردن چربی و شیرینی احتیاط کرد ولی اشکالی ندارد که صبح‌ها غذاهایی چرب و شیرین را میل کنید.

خوردن کره، خامه و عسل در وعده صبحانه، همان‌طور که در فرهنگ غذایی ما در سال‌های قدیم جا داشته، مفید است اما صبحانه خوب فقط کره و مربا نیست. گاهی مصرف مقدار کمی گوشت در این وعده می‌تواند به بدن شما فایده برساند.

خط قرمز در خوردن صبحانه : سبزیجات و میوه‌ها در ساعات ابتدایی صبح.

traditional-medicine-recommendations-for-a-healthy-diet-plan

صبح چه بنوشیم؟

نوشیدنی‌هایی که طبع گرم دارند، بهترین گزینه برای شروع روز هستند. چای هم که محبوب‌ترین و متداول‌ترین نوشیدنی صبحگاهی و همچنین شیر(به شرطی که گرم شود) جزء این دسته طبقه‌بندی می‌شوند.

گذشته از این اگر قرار است قهوه بنوشید حتما صبح این کار را انجام بدهید چون قهوه می‌تواند انرژی شما را حفظ کند اما یادتان هم باشد قهوه را نباید با شیر میل کنید چون در صورت ترکیب شدن با شیر ضرر‌هایی را به بدن‌تان می‌رساند که یکی‌شان به وجود آمدن لک روی پوست است.

خط قرمز در نوشیدنی صبحانه : نوشیدن انواع آبمیوه‌ها.

ظهر‌ها چه بخوریم؟

به دلیل تابش خورشید، گرم‌ترین ساعت روز، ظهر است. درجه حرارت در ساعات ظهر به بالاترین میزان ممکن می‌رسد. خون برای اینکه به خنک کردن بدن کمک کند، به سطح بدن می‌آید و رگ‌های سطحی برای جذب خون بیشتر، بازتر می‌شوند.

به همین دلیل خون کمتری به دستگاه گوارش می‌رسد و نباید ظهرها غذای مفصل یا سنگین میل کنید. بهترین انتخاب‌ها برای غذای ظهر، ساده‌ترین‌های‌شان هستند.

در این وعده می‌توانید مقداری فرنی بدون مخلفاتی مثل شیره یا شکر میل کنید. خوردن شیرینی ساده با چای هم در وعده ناهار کفایت می‌کند. کاهو با سکنجبین در گرما هم حال‌تان را جا می‌آورد، هم انرژی لازم برای ادامه فعالیت‌های روزانه را فراهم می‌کند.

خط قرمز در خوردن نهار : پرخوری و خوردن خوراکی‌های متعدد و متفاوت در ظهر.

ظهرها چه بنوشیم؟

نوشیدنی‌های خنک در فصل‌های گرم سال بسیار پرطرفدارند اما اگر واقعا دل‌تان می‌خواهد خنک شوید و همزمان ضرری را متوجه سلامت‌تان نکنید، بد نیست در انتخاب نوع شربت و آبمیوه بیشتر دقت کنید چون ممکن است بعضی مواد با شرایط بدن و فصل سازگار نباشند و دردسر و ناراحتی برای‌تان ایجاد کنند.

نوشیدن آبمیوه‌های تازه غیر صنعتی مثل آب شاتوت، آب زغال اخته، آب هندوانه، شربت خاکشی، شربت سکنجبین و شربت آبلیمو در ساعات میانه روز برای‌تان مفید است. اگر هوا سرد باشد، نوشیدن شربت زعفران هم در ظهر خوب است. در تابستان می‌توانید سراغ اسموتی‌های مختلف در وعده ناهار بروید.

گذشته از این اگر برای میان وعده میوه می‌خورید بدانید که امروزه همه نوع میوه‌ای در چهار فصل سال در دسترس قرار دارد ولی هر میوه‌ای در فصل خودش خاصیت دارد؛ مثلا اناری که در تابستان خورده می‌شود، با اناری که در پاییز و زمستان خورده می‌شود، از نظر خواص طبیعی کاملا متفاوت است. بنابراین سراغ میوه‌هایی بروید که مناسب فصل هستند.

خط قرمز در نوشیدنی صبحانه : نوشیدن بیش از حد آب طالبی و حتی در مواردی آب هندوانه که هیستامین بالایی دارند و آلرژی‌زا هستند.

شام چه بخوریم؟

برخلاف تصور بسیاری افراد، شام خوردن نه تنها مضر نیست، بلکه مفید هم هست. غذایی شام است که یک ساعت بعد از غروب آفتاب خورده شود. این زمان‌بندی در طب سنتی دقیق است چون معتقد هستیم دو تا سه ساعت بعد از غروب آفتاب باید خوابید.

پیشنهاد اصلی برای غذای شب غذاهای گوشتی است و شب‌ها می‌توانید مقدار بیشتری پروتئین مصرف کنید. می‌توانید برای شام سوپ بخورید یا غذایی با گوشت و حبوبات تهیه کنید.

البته در این مورد هم نباید زیاده‌روی کنید. ضمنا یک فعالیت بدنی مختصر بعد از شام بسیار توصیه می‌شود. می‌توانید بیرون از منزل یا حتی داخل منزل قدم بزنید.

خط قرمز در خوردن شام : بلافاصله خوابیدن بعد از صرف شام.

شب‌ها چه بنوشیم؟

می‌توانید شب‌ها نوشیدنی‌هایی با مزاج سرد بنوشید. شربت خیار- سکنجبین از نوشیدنی‌های محبوب فصل‌های گرم سال است؛ امتحانش کنید.

خیار را در پنج قاشق سکنجبین رنده کرده و مقداری آب به آن اضافه کنید. در فصول سرد سال هم شربت خاکشی، شربت بالنگو (همان تخم‌شربتی معروف)، شربت نیلوفر، شربت بنفشه و شربت زرشک و شیر سرد مورد مصرف قرار می‌گیرند.

گلاب هم در درمان استرس نقش بسزایی دارد؛ بنابراین اگر شب‌ها خوب نمی‌خوابید یا خواب‌های بد می‌بینید، می‌توانید با گلاب هم شربت درست کنید و بنوشید (در قدیم به افرادی که داغ دیده یا به هر علت دچار اضطراب بودند، توصیه می‌شد قبل از خواب بالش‌شان را با گلاب معطر کنند. هنوز هم در مجالس عزا گلاب می‌گردانند که به خاصیت ضد اضطراب بودن گلاب برمی‌گردد).

خط قرمز در نوشیدنی وعده شام : خوردن شیر گرم در شب.

traditional-medicine-recommendations-for-a-healthy-diet-plan

بهترین صبحانه از نظر طب سنتی

اصولاً پنیر غذای خوبی برای صبحانه نیست؛ مزاج پنیر تازه سرد و تر بوده و مانع فعالیت مغزی کامل که معمولاً در صبحگاه برای کار و تلاش مورد نیاز است می‌شود و توصیه به مصرف گردو، سیاهدانه، آویشن و زنیان همراه پنیر به همین دلیل است.

انسان در شرایط مختلف به تعداد وعده‌های غذایی متفاوتی نیاز دارد, در گذشته با توجه به شرایط تغذیه و زندگی، توصیه پزشکان به افراد سالم، مصرف سه وعده غذا در دو روز بود به‌گونه‌ای که یک روز، صبحانه و شام و روز دیگر، ناهار مصرف شود.

اما با در نظر گرفتن قوای بدنی و هضمی این توصیه، امروزه برای همه مردم کاربرد ندارد، در نتیجه بیشترین توصیه داشتن ساعات منظّم غذایی است؛ این ساعات برای هر فرد به‌شکلی تعریف می‌شود، به‌عنوان مثال ممکن است در فردی ساعت هشت صبح وقت مناسبی برای صبحانه باشد و برای دیگری ۶ صبح.

اما به‌طور کلی بهترین وقت برای صبحانه در فصول سرد سه ساعت بعد از طلوع آفتاب و در فصول گرم یک الی دو ساعت بعد از طلوع آفتاب است؛ در مورد ناهار بنا به وضعیت هضمی فرد ساعت ۱۲ الی ۱۴ مناسب بوده و اما وعده شام نباید از ساعت ۱۸ تا ۱۹ به تأخیر بیفتد زیرا بین خواب و مصرف شام باید دو تا سه ساعت فاصله باشد.

صبحانه؛ وعدۀ غذایی مغفول
بیشتر مردم به صبحانه اهمیتی نمی‌دهند و این وعده غذایی مهم را نادیده می‌گیرند و میان سایر افرادی که این وعده را مصرف می‌کنند، رایج‌ترین ماده مصرفی نان و پنیر است!
این در حالی است که اصولاً پنیر غذای خوبی برای صبحانه نیست؛ از نظر طبّ ایرانی، مزاج پنیر تازه سرد و تر بوده و مانع فعّالیت مغزی کامل که معمولاً در صبحگاه برای کار و تلاش مورد نیاز است می‌شود و توصیه به مصرف گردو، سیاهدانه، آویشن و زنیان همراه پنیر به همین دلیل است.

بهترین صبحانه از منظر طب سنتی
بهترین صبحانه‌ها شامل مربای بالنگ، مربای به، مربای هویج و مربای پوست پسته برای معده‌های سرد یا ضعیف و مربای آلبالو و مربّای زرشک برای معده‌های گرم و حریره بادام، شیربرنج با کمی دارچین یا زعفران، عسل و شیره انگور است.

 

پاسخ ترک

Please enter your comment!
Please enter your name here